Bệnh thiếu máu cơ tim là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu của bệnh

Bệnh thiếu máu cơ tim là một bệnh lý tim mạch phổ biến. Bệnh có nhiều khả năng dẫn đến nhồi máu cơ tim, khiến cơ tim bị hoại tử, đe dọa tính mạng bệnh nhân. Việc nhận thức sớm về bệnh thiếu máu cơ tim giúp cho người bệnh và gia đình giảm thiểu rủi ro mắc phải và góp phần điều trị hiệu quả.

Thiếu máu cơ tim là bệnh gì?

Bệnh thiếu máu cơ tim (hay còn gọi là thiếu máu cục bộ cơ tim) là bệnh lý xảy ra khi lưu lượng máu đến tim bị giảm, khiến cho tim không tiếp nhận đủ lượng oxy cần thiết cho hoạt động co bóp tống máu. Lượng máu đến tim giảm là hậu quả của sự tắc nghẽn một phần hoặc toàn bộ các nhánh của động mạch tim (động mạch vành). Thiếu máu cơ tim làm giảm khả năng bơm của tim, gây tổn thương cơ tim, nhiều trường hợp dẫn đến loạn nhịp tim và nhồi máu cơ tim. Sự tắc nghẽn đột ngột của động mạch vành có thể gây ra nhồi máu cơ tim.

Triệu chứng của bệnh thiếu máu cơ tim

Với hầu hết các trường hợp, triệu chứng thiếu máu cơ tim sẽ là cơn đau thắt ngực xuất hiện đột ngột ở ngực trái, lan dần lên phía trên cánh tay, sau cổ, dưới hàm, và phía sau gáy. Một số người không nhận diện được cơn đau một cách rõ ràng.
Đổ mồ hôi lạnh bất thường ở vùng đầu cổ, chóng mặt, choáng váng, nhịp tim nhanh hoặc kèm theo khó thở, buồn nôn hoặc nôn mửa cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo cơn thiếu máu cơ tim cấp cần được chữa trị.

thieu-mau-co-tim

Biểu hiện bệnh thiếu máu cơ tim

Một số bệnh nhân thiếu máu cục bộ cơ tim không biểu hiện thành triệu chứng. Tuy nhiên, khi các dấu hiệu và triệu chứng xuất hiện, phổ biến nhất là cơn đau ở vùng ngực, thường là phía bên trái của cơ thể (đau thắt ngực). Ở bệnh nhân nữ, người cao tuổi hoặc người bị đái tháo đường, những biểu hiện của bệnh thiếu máu cơ tim có thể dễ nhận biết hơn, bao gồm:

  • Đau vùng cổ hoặc hàm.
  • Đau vai hoặc cánh tay.
  • Nhịp tim nhanh.
  • Khó thở khi vận động cơ thể.
  • Buồn nôn và nôn.
  • Đổ nhiều mồ hôi.
  • Mệt mỏi.

Nguyên nhân của bệnh thiếu máu cơ tim

Bệnh động mạch vành (xơ vữa động mạch): Mảng xơ vữa được tạo thành chủ yếu từ cholesterol, tích tụ trên thành động mạch, cản trở sự lưu thông máu. Xơ vữa động mạch là nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh thiếu máu cơ tim.

Cục máu đông: Các mảng xơ vữa có thể bị vỡ, tạo ra cục máu đông. Cục máu đông này di chuyển trong lòng mạch máu và gây tắc mạch khi đi đến những đoạn hẹp, dẫn đến thiếu máu cơ tim đột ngột và làm khởi phát nhồi máu cơ tim.

Co thắt động mạch vành: Sự co thắt tạm thời các cơ của động mạch vành làm suy giảm lưu lượng máu, thậm chí ngăn chặn dòng chảy của máu đến cung cấp oxy cho cơ tim. Tuy nhiên, co thắt động mạch vành không phải là nguyên nhân phổ biến gây ra thiếu máu cục bộ cơ tim.

Những yếu tố nguy cơ của bệnh thiếu máu cơ tim

Các yếu tố sau đây có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh thiếu máu cục bộ cơ tim:

  • Thuốc lá: Một trong những nguyên nhân làm xơ cứng thành động mạch. Hút thuốc cũng làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông.
  • Bệnh đái tháo đường: Đây là bệnh lý có liên quan mật thiết, làm tăng nguy cơ thiếu máu cục bộ cơ tim, nhồi máu cơ tim và hàng loạt các vấn đề về tim khác.
  • Bệnh tăng huyết áp: Theo thời gian, tăng huyết áp có thể dẫn đến xơ vữa động mạch, làm tổn thương các động mạch vành.
  • Mức cholesterol và triglycerid trong máu tăng cao: Cholesterol và triglycerid là thành phần tạo ra mảng xơ vữa động mạch. Tình trạng tăng cao mức cholesterol xấu trong máu có thể do di truyền hoặc chế độ ăn uống giàu chất béo bão hòa.
  • Béo phì: Tình trạng thừa cân, béo phì dễ dẫn đến tiểu đường, cao huyết áp và làm gia tăng mức cholesterol trong máu.
  • Lối sống tĩnh tại, lười vận động: Thiếu hoạt động thể chất, lười luyện tập thể dục thao tăng nguy cơ mắc bệnh thiếu máu cục bộ cơ tim.

Phòng tránh bệnh thiếu máu cơ tim

– Bỏ thuốc lá.

– Giảm cân nếu thừa cân.

– Tập thể dục thường xuyên: ít nhất 30 phút mỗi ngày, 5 ngày mỗi tuần.

– Chế độ ăn lành mạnh: nhiều rau xanh, hoa quả, hạn chế mỡ động vật thay bằng dầu thực vật, hạn chế phủ tạng động vật, giảm muối trong thức ăn, không ăn các đồ muối như dưa chua, cà muối…

– Kiểm soát huyết áp bằng cách thay đổi chế độ ăn kèm uống thuốc đều đặn.

– Kiểm soát đường máu, lipid máu.

– Duy trì chế độ sống vui vẻ, lạc quan, thoải mái, giảm stress… giúp ngăn ngừa các nguy cơ tim mạch.